wstęp
więcej

Pradzieje Nowej Huty – wstęp do epoki

 
Archeologia zajmuje się badaniem niepisanej (przedhistorycznej) przeszłości człowieka. Historia pobytu ludzi na terenie dzisiejszej Nowej Huty rozpoczyna się ponad 20 tysięcy lat temu, w paleolicie – co jest poświadczone odkryciem miejsca upolowania mamuta. Dopiero jednak w młodszej epoce kamienia (neolit), obszar we wschodniej części Krakowa został trwale zasiedlony – około 5300 p.n.e. pierwsi rolnicy skolonizowali tereny między ujściem Dłubni i Potoku Kościelnickiego do Wisły.

Od tego czasu, właściwie nieprzerwanie, obszar ten jest trwale zamieszkały. Bogato reprezentowana jest tutaj epoka brązu, a w początkach epoki żelaza (około 300 p.n.e.) kilka osad założyli tu Celtowie. W pierwszych wiekach naszej ery (okres wpływów rzymskich) na terenie Nowej Huty funkcjonował duży ośrodek produkcji garncarskiej. Pierwsze grupy Słowian – naszych bezpośrednich przodków – osiedliły się tu najwcześniej na przełomie V i VI w. n.e. rozpoczynając okres wczesnego średniowiecza. Powstały wtedy niewielkie osiedla, które w X i XI w. przekształciły się we wsie, dające początek miejscowościom, które w większości dotrwały do naszych czasów i są dziś osiedlami w obrębie Nowej Huty. Ich nazwy pojawiają się w dokumentach pisanych w początkach XIII w.: np. Czyżyny (1217), Mogiła i Ruszcza (1222), Krzesławice (1228), Wadów (1243), Bieńczyce (1244), Grębałów (1247), Branice (1250), Lubocza (1254), Wróżenice (1268). Tym samym na terenie Nowej Huty rozpoczyna się okres historyczny.

Badaniem problematyki archeologicznej i zachowaniem bogatego dziedzictwa archeologicznego Nowej Huty zajmuje się powstała w 1950 r., specjalistyczna placówka – Oddział Muzeum Archeologicznego w Nowej Hucie. Jego powstanie było związane z zapoczątkowaniem wielkich prac ziemnych przy budowie kombinatu i nowego miasta [zob. Archeologia w Nowej Hucie (zanim powstał Oddział – w początkach Nowej Huty), Powojenne wykopaliska archeologiczne w Nowej Hucie, Wielki przemysł i archeologia]. Pierwszych odkryć dokonano jednak znacznie wcześniej – już w drugiej połowie XIX w. [zob. Archeologia w Nowej Hucie (do II wojny światowej)].
 

 
 
AA
 
 
Kontakt