wstęp
więcej

Lata 50. XX wieku w Nowej Hucie – wstęp do epoki

 
Nowa Huta rozciąga się na obszarze wyznaczonym od północy i wschodu przez dolinę rzeki Dłubni i pasmo Wzgórz Krzesławickich, od południa – przez koryto Wisły. Otwarta, równinna przestrzeń na zachodzie stworzyła dogodne warunki do zabudowy. Obejmuje powierzchnię ponad 110 km². Osiedla mieszkaniowe budowane w kierunku zachodnim z biegiem czasu zespoliły Nową Hutę z Krakowem. Od krakowskiego rynku jej centrum dzieli około 10 km.

Nowa Huta była pierwszym miastem w powojennej Polsce wzniesionym w całości od podstaw. Miało je zamieszkiwać początkowo 60 tysięcy, ale w krótkim czasie liczba ta wzrosła do 100 tysięcy osób. Swą nazwą nawiązuje do budowanego równocześnie z nim wielkiego kombinatu metalurgicznego. Według pierwotnych założeń miała być samodzielnym organizmem miejskim, jednak już w marcu 1951 roku została przyłączona do Krakowa jako jedna z jego sześciu dzielnic administracyjnych. Obecnie liczy około 220 tysięcy mieszkańców.

W Nowej Hucie podjęto próbę przeszczepienia na grunt polski utopijnej koncepcji idealnego miasta industrialnego, wypracowanej w l. 30. XX w. w Związku Radzieckim. Realizacja tej idei odbywała się w sposób charakterystyczny dla centralistyczno-nakazowego systemu politycznego.
Jednakże wraz z upływem kolejnych dekad zaczęto zauważać walory historyczne, urbanistyczne i architektoniczne Nowej Huty. Mają one istotne znaczenie dla dziejów i krajobrazu kulturowego Krakowa, a także urbanistyki europejskiej. To spowodowało, że w 2004 roku Nowa Huta została wpisana do rejestru Ochrony Zabytków Krakowa.
 

 
 
AA
 
 
Kontakt