wstęp
więcej

Celtowie

 
Celtowie, zwani też Galami, są pierwszym ludem zamieszkującym na terenie Polski, który jest znany z przekazów autorów antycznych. W drugiej połowie ostatniego tysiąclecia p.n.e. odegrali istotną rolę w historii Europy tworząc pierwszą, poza obszarami śródziemnomorskimi, paneuropejską cywilizację.

Wywodzące się z terenów Czech lub Moraw grupy osadników celtyckich przybyły na nasz teren ok. 300 r. p.n.e. Pierwsze osady celtyckie powstały w Pleszowie (rejon Meksyku), Wyciążu (w okolicy torów kolejowych) i Cle. Około 100 r. p.n.e. dotarły kolejne grupy Celtów, z południowo-wschodniej Słowacji. Założono wtedy nowe osady w dzisiejszych Krzesławicach (nad Dłubnią) i Mogile (szpital im. Żeromskiego).

Obecność Celtów przyczyniła się do podniesienia poziomu cywilizacyjnego miejscowej ludności, ponieważ przynieśli oni ze sobą kulturę materialną stojącą na wyższym poziomie. Celtowie powszechnie posługiwali się przedmiotami wykonanymi z żelaza, które dotąd było słabo rozpowszechnione. Celtyccy rzemieślnicy wykazywali się też znajomością hutnictwa metali kolorowych (brązu, srebra i złota) i kowalstwa. Wykonywali oni szereg narzędzi rolniczych, nieznanych dotychczas na ziemiach Polski (sierpy równoważne, półkoski i radlice). Narzędzia te sa znane m.in. z tzw. skarbu z osady w Wyciążu. Dzięki ich zastosowaniu wzrosła wydajność rolnictwa, a więc i poziom życia. Zastosowano też obrotowe żarna do mielenia ziarna. Celtyccy garncarze wykonywali naczynia przy użyciu koła garncarskiego (nieznanego dotąd na naszych ziemiach) i wypalali je w specjalnych piecach (taki piec odkryto w Wyciążu). Ważną rolę odgrywali także kupcy. O ich działalności świadczy stosunkowo duża liczba zabytków importowanych z innych terenów celtyckich w Europie. Najbardziej wymownym świadectwem ekonomicznego rozkwitu i jednocześnie potęgi miejscowych społeczności celtyckich jest fakt, że zdobyli się oni na bicie własnej monety, tzw. staterów typu Kraków. Źródłem bogactwa miejscowych Celtów był również udział w lukratywnym handlu bursztynem. Rejon podkrakowski stanowił wówczas jeden z ważnych punktów na „szlaku bursztynowym” wiodącym od wybrzeży Bałtyku w kierunku Adriatyku (Akwileja). Dowodem udziału Celtów z obszaru Nowej Huty w tym handlu są znaleziska nieobrobionego bursztynu odkrytego w osadzie w Krzesławicach. Zanik osadnictwa celtyckiego nastąpił ok. 50 r. n.e.

 

 
 
AA
 
 
Kontakt